Integrale Aanpak Onkruidbeheersing

Onkruidbeheersing in de teelt van tulpen

Toelichting

Het beslismodel voor de onkruidbeheersing in de tulpenteelt is een hulpmiddel voor de teler om een strategie te kiezen om in verschillende fasen van de teelt het onkruid te beheersen. De structuur van het beslismodel is gebaseerd op de ontwikkeling van het gewas.

 

Voor de tulpenteelt zijn vijf verschillende strategieën uitgewerkt. Strategie 1 t/m 4 zijn biologische strategieën, met deze biologische strategieën is beperkt ervaring in de praktijk en het resultaat wordt sterk bepaald door de omstandigheden. Kies voor strategie 1 wanneer er op ruggen geteeld wordt. Kies voor strategie 2 wanneer u volvelds teelt en werkt met een afdekmateriaal. Kies voor strategie 3 wanneer u volvelds teelt en niet afdekt. En kies voor strategie 4 wanneer u op rijen plant met een sloffenplanter. De laatste strategie is een combinatie van niet-chemische maatregelen en herbiciden, voor een gangbare teler kan met deze strategie het best mogelijke resultaat met de beschikbare middelen en technieken behaald worden.

 

Strategie 1

De strategie 1 is bedoeld voor de ruggenteelt. Bij de ruggenteelt is het van belang om aan te aarden wanneer onkruidvorming optreedt. Bij nakiemers dient het aanaarden herhaald te worden. Hierbij zijn voldoende droge omstandigheden voor opkomst van de tulpen van belang. Vooral op zware gronden is dit vaak niet de praktijksituatie. Het nadeel van een ruggenteelt is, dat de plantdichtheid en ook de opbrengst lager is dan bij een beddenteelt. Ook vraagt de ruggenteelt om een aanpassing in de mechanisatie.

 

Wanneer het aanaarden onvoldoende resultaat heeft gehad, kan de teler nog kiezen om een onkruidrobot in te zetten. Hierbij is het opnieuw van belang om te monitoren of het onkruid onder controle blijft, indien dit niet het geval is kan de behandeling met de onkruidrobot herhaald worden. Er zijn beperkte ervaringen opgedaan met het gebruikt van onkruidrobots in tulpen. In natte voorjaren is het op zware grond lastig toepasbaar door de lage draagkracht van de grond.

 

Wanneer de eerdere behandelingen niet hebben voorkomen dat grote onkruiden zaad gaan vormen, dan dienen deze zaadvormende onkruiden verwijderd te worden. Dit kan handmatig worden gedaan. Wanneer het onkruid in grote aantallen aanwezig is, kan dit eerst op mechanische wijze worden gedaan, om vervolgens handmatig de overgebleven zaadvormende onkruiden te verwijderen. Het mechanisch verwijderen van onkruiden is een nieuwe ontwikkeling die nog niet is toegepast in de teelt van tulpen. Het handmatig verwijderen van onkruiden vraagt een grote arbeidsinspanning en bij grote onkruiden kan het schade aan de tulpen veroorzaken.

 

Na de oogst is het van belang dat een snel bedekkende groenbemester wordt gezaaid om het onkruid te onderdrukken. Indien tussen het rooien en zaaien al onkruid gekiemd is, kan dit worden bestreden door een oppervlakkige grondbewerking.

 

Strategie 2

De strategie 2 is bedoeld voor telers die gebruik maken van een afdekmateriaal. Het afdekmateriaal dient kort na het planten te worden aangebracht. Er zijn verschillende kanttekeningen aan het onderdrukken van onkruid doormiddel van afdekken. Ten eerste is tekort aan afdekmateriaal beschikbaar om deze strategie op grote schaal toe te passen. Ten tweede is het aanbrengen van het afdekmateriaal op zware grond lastig door de lage draagkracht. Daarnaast neemt het risico op (nacht)vorstschade toe. Tot slot kan veelvoudig gebruik van afdekmaterialen met een hoge C/N verhouding tot de vastlegging van stikstof leiden.

 

Door het afdekmateriaal, zijn de mogelijkheden voor mechanische onkruidbestrijding beperkt. De enige mogelijkheid is het inzetten van onkruidrobots die de bodem niet verstoren. Maak hiervoor de afweging of het onkruid onder controle is, indien dit niet het geval is kan de onkruidrobot (o.a. lasertechniek)  worden ingezet. Blijf na de behandeling met de onkruidrobot monitoren of opnieuw onkruidvorming optreedt, herhaal de behandeling met de onkruidrobot indien nodig. Er zijn beperkte ervaringen opgedaan met het gebruikt van onkruidrobots in tulpen. In natte voorjaren is het op zware grond lastig toepasbaar door de lage draagkracht van de grond.

 

Wanneer in het pad kiemende onkruiden staan, kunnen deze bestreden worden doormiddel van een padenschoffel/ frees. Blijf hierbij monitoren of opnieuw onkruiden kiemen en herhaal de behandeling indien nodig.

 

Als de voorgaande behandelingen de vorming van zaad in het overgebleven onkruid niet hebben voorkomen, dienen deze zaadvormende onkruiden verwijderd te worden. Dit kan handmatig worden gedaan. Wanneer het onkruid in grote aantallen aanwezig is, kan dit eerst op mechanische wijze worden gedaan, om vervolgens handmatig de overgebleven zaadvormende onkruiden te verwijderen. Het mechanisch verwijderen van onkruiden is een nieuwe ontwikkeling die nog niet is toegepast in de teelt van tulpen. Het handmatig verwijderen van onkruiden vraagt een grote arbeidsinspanning en bij grote onkruiden kan het schade aan de tulpen veroorzaken.

 

Na de oogst is het van belang dat een snel bedekkende groenbemester wordt gezaaid om het onkruid te onderdrukken. Indien tussen het rooien en zaaien al onkruid gekiemd is, kan dit worden bestreden door een oppervlakkige grondbewerking.

 

Strategie 3

Bij strategie 3 worden de volvelds geplante bollen op mechanische wijze bestreden. Voor opkomst heeft de teler de mogelijkheid om te wiedeggen of te mulchen om de vroeg gekiemde onkruiden te bestrijden. Op zware gronden is dit vaak lastig toepasbaar voor opkomst van de tulpen door de geringe draagkracht van de grond. Een nadeel van mechanische onkruidbestrijding is het verstoren van de vogelnesten.

 

Controleer na-opkomst of het wiedeggen/ mulchen afdoende effect heeft gehad. wanneer het onvoldoende effectief is geweest, zet dan een onkruidrobot in. Blijf na de behandeling met de onkruidrobot monitoren of er opnieuw onkruidvorming optreedt. Zet zo nodig de onkruidrobot vaker in. Er zijn beperkte ervaringen opgedaan met het gebruikt van onkruidrobots in tulpen. In natte voorjaren is het op zware grond lastig toepasbaar door de lage draagkracht van de grond.

 

Wanneer in het pad kiemende onkruiden staan, kan de teler deze bestrijden doormiddel van een padenschoffel/frees. Wanneer na de behandeling opnieuw onkruidvorming in het pad optreedt, herhaal dan de behandeling met de padenschoffel/ frees.

 

Als de voorgaande behandelingen de vorming van zaad in het overgebleven onkruid niet hebben voorkomen, dienen deze zaadvormende onkruiden verwijderd te worden. Dit kan handmatig worden gedaan. Wanneer het onkruid in grote aantallen aanwezig is, kan dit eerst op mechanische wijze worden gedaan, om vervolgens handmatig de overgebleven zaadvormende onkruiden te verwijderen. Het mechanisch verwijderen van onkruiden is een nieuwe ontwikkeling die nog niet is toegepast in de teelt van tulpen. Het handmatig verwijderen van onkruiden vraagt een grote arbeidsinspanning en bij grote onkruiden kan het schade aan de tulpen veroorzaken.

 

Na de oogst is het van belang dat een snel bedekkende groenbemester wordt gezaaid om het onkruid te onderdrukken. Indien tussen het rooien en zaaien al onkruid gekiemd is, kan dit worden bestreden door een oppervlakkige grondbewerking.

 

Strategie 4

Bij strategie 4 zijn de mogelijkheden voor mechanische onkruidbestrijding uitgewerkt in tulpen die op rijen zijn geplant met een sloffenplanter.

 

Voor opkomst kan de teler gebruik maken van verschillende technieken om de vroeg gekiemde onkruiden te bestrijden. Mogelijkheden hierbij zijn: wiedegggen, mulchen, branden en elektrocutie. Met deze technieken is beperkt ervaring opgedaan.  De technieken zijn niet-selectief, een te late toepassing kan dit leiden tot beschadiging. Nadelen van wiedeggen voor-opkomst zijn dat het niet te combineren is met een strodek en het niet werkt op grote onkruiden.

 

Bepaal of na deze behandeling of het onkruid onder controle is. Indien het onkruid niet onder controle is, kan de teler gebruik maken van schoffelen, dit bestrijdt het onkruid op een beperkt deel van de oppervlakte van het bed. Ook kan de teler gebruik maken van een onkruidrobot om de kiemende onkruiden te bestrijden. Maak deze afweging op basis van de omstandigheden en de hoeveelheid aanwezig onkruid. Indien de combinatie wordt gemaakt van eerst schoffelen en daarna het inzetten van de onkruidrobot, zal de onkruidrobot een hogere capaciteit hebben. Blijf na de behandeling monitoren of de behandeling herhaald dient te worden. Er zijn beperkte ervaringen opgedaan met het gebruikt van onkruidrobots in tulpen. In natte voorjaren is zowel het schoffelen als de onkruidrobot op zware grond lastig toepasbaar door de lage draagkracht van de grond. Bij een nat voorjaar is het schoffelen ook onvoldoende effectief.

 

Bepaal of het onkruid in het pad onder controle is. Indien kiemende onkruiden aanwezig zijn, kunnen deze worden bestreden doormiddel van een padenschoffel of -frees. Blijf na de behandeling monitoren of de behandeling herhaald dient te worden.

 

Als de voorgaande behandelingen de vorming van zaad in het overgebleven onkruid niet hebben voorkomen, dienen deze zaadvormende onkruiden verwijderd te worden. Dit kan handmatig worden gedaan. Wanneer het onkruid in grote aantallen aanwezig is, kan dit eerst op mechanische wijze worden gedaan, om vervolgens handmatig de overgebleven zaadvormende onkruiden te verwijderen.

Na de oogst is het van belang dat een snel bedekkende groenbemester wordt gezaaid om het onkruid te onderdrukken. Indien tussen het rooien en zaaien al onkruid gekiemd is, kan dit worden bestreden door een oppervlakkige grondbewerking.

 

Strategie 5

De vijfde strategie is alleen te gebruiken voor een gangbare teler. Hierbij zijn niet-chemische maatregelen gecombineerd met het gebruik van herbiciden voor een optimaal resultaat.

 

Indien er veel problemen met onkruid worden verwacht, kan de teler met een hogere plantdichtheid planten voor een snellere bedekking.

 

Pas voor-opkomst bodemherbiciden en glyfosaat toe volgens het etiket. Dit leidt tot een schone start van de teelt.

 

Bepaal na opkomst of de eerdere maatregelen afdoende effect hebben gehad. Wanneer het effect onvoldoende is, kan de teler een contactherbicide of de onkruidrobot inzetten om kiemende onkruiden te verwijderen. Blijf na de behandeling monitoren of een herhaling nodig is. Er zijn beperkte ervaringen opgedaan met het gebruikt van onkruidrobots in tulpen. In natte voorjaren is het op zware grond lastig toepasbaar door de lage draagkracht van de grond.

 

Bepaal vervolgens of het onkruid in het pad een probleem vormt. Indien er kiemende onkruiden in het pad staan, kunnen deze worden bestreden doormiddel van de padenschoffel/frees. Blijf na de behandeling monitoren of een herhaling nodig is.

 

Als de voorgaande behandelingen de vorming van zaad in het overgebleven onkruid niet hebben voorkomen, dienen deze zaadvormende onkruiden verwijderd te worden. Dit kan handmatig worden gedaan. Wanneer het onkruid in grote aantallen aanwezig is, kan dit eerst op mechanische wijze worden gedaan, om vervolgens handmatig de overgebleven zaadvormende onkruiden te verwijderen. Het mechanisch verwijderen van onkruiden is een nieuwe ontwikkeling die nog niet is toegepast in de teelt van tulpen. Het handmatig verwijderen van onkruiden vraagt een grote arbeidsinspanning en bij grote onkruiden kan het schade aan de tulpen veroorzaken.

 

Na de oogst is het van belang dat een snel bedekkende groenbemester wordt gezaaid om het onkruid te onderdrukken. Indien tussen het rooien en zaaien al onkruid gekiemd is, kan dit worden bestreden door een oppervlakkige grondbewerking.